اﺳﺘﻌﺎره در ﻣﻌﻤﺎری
ﻧﯿﻢ ﻧﮕﺎھﯽ ﺑﻪ ﻣﺒﺎﻧﯽ ﻧﻈﺮی ﺑﻨﯿﺎدی ﻣﻌﻤﺎری
بکار گیری عناصر به شیوه ای است که از جمع جبری فراتر رفته وبا خود لایه ھای
معنایی زیاد شونده را به ھمراه میآورد. بواسطه بیان استعاری اثر واجد ابعاد زیاد شونده
وگسترده معنایی میگردد که اثر را قابل تاویل تر ومانا تر میکند.
ما استعاره را در معناھای زیر بکار میبریم:
زمانیکه تلاش میکنیم تا اشارات را از موضوعی ذھنی یا عینی به موضوع دیگر معطوف ▪
کنیم.
زمانیکه سعی میکنیم موضوعی ذھنی یا عینی را طوری بنگریم که انگار موضوع دیگری ▪
بوده است.
زمانیکه تمرکز خود را از عرصه ای به عرصه دیگر معطوف کنیم ( با این امید که از طریق ▪
بسط موضوع بتوانیم آنرا روشن کنیم.)
در میان معماران قرن حاضر استفاده از استعاره به عنوان راھبر دی بسوی خلاقیت معماری بسیار مورد توجه بوده است.
طبقه بندی استعاره:
استعاره را میتوان به سه دسته کلی طبقه بندی کرد نامحسوس ,محسوس و ترکیبی
١) استعاره نامحسوس:
ھنگامی پدید می ایدکه سرچشمه نخستین خلق اثر نوعی مفھوم , ایده حالت انسانی یا کیفیتی ویژه (مثل فردیت طبیعی بودن عمومیت,
سنت یا فرھنگ ) باشد.
٢) استعاره محسوس
ھنگامی خلق میشود که منشا آغازین خلق اثر بعضی از ویژگیھای بصری یا مادی باشد
٣) استعاره ترکیبی:
آنی است که شامل این ھر دو سر منشا به گونه ای توامان است . در این استعاره ویژگی بصری –مادی دستاویزی است برای آشکار شدن بر تریھا کیفیات و خصوصیات قالب بصری خاص( بعنوان مثال کامپیوتر و کندوی عسل ھر دو جعبه ھایی ھستند با تناسبات خاص و در عین حال از کیفیاتی چون نظم و سازماندھی بھره دارند)
در استعاره محسوس توان بالقوه استعاره وابسته به میزان کشف پذیر بودن ویژگیھای بصری است سطحی بودن استعاره ما را از مقصود استعاره و نیز از خلق اثر دور می کند. دیریافت ترین, طاقت فرساترین و در عین حال کاراترین نوع استعاره, استعاره ترکیبی است این موضوع ھنگامی صادق است که اثر خلق شده ضمن قطع ارتباط با خاطرات بصری و عینی سر منشا استعاره ویژگی ھای بنیادین آن را حفظ نموده و ارتقا بخشد.
رھیافت به استعاره :
راھبرد استعاری تبعات مثبت و منفی خاص خود را داراست و استعاره ممکن است شاعرانه باشد اما مفھومی که از ان بوجود می اید باید با معنا و ملموس باشد استعاره ھای ساده بسیار بیش از درگیری ھای افراطی ذھن تخیل برانگیز و سودمند است.
از انجا که پست مدرنیسم و بویژه مدرنیسم تاریخ گرا برای بیشتر تاویل ھای انتقادی و تئوریک خود به استعاره و زبان شناسی متوسل شد. جایی برای بکارگیری استعاره بعنوان راھبردی بسوی خلاقیت معماری باقی نگذاشت واین به دلیل عدم جامعیت زبان و رازگرایی اصطلاحات خاصی است که نظریه پردازان پست مدرن بکار برده اند.
استعاره یکی ازمتداول ترین راھبردھا در معماری بوده است . ظاھری بودن در برابر بنیادی بودن استعاره, برای استفاده مناسب و صحیح از استعاره
تحت ھر شرایط خلاقانه ای بسیار مھم, و اساسی است.
زھرا غیور
مقالات ارسالی به آفتاب